Phát triển văn hóa Việt Nam trong kỷ nguyên số – củng cố nền tảng tinh thần, tạo động lực cho phát triển bền vững

Trong bối cảnh đất nước đẩy mạnh chuyển đổi số, hội nhập quốc tế sâu rộng và yêu cầu phát triển nhanh, bền vững ngày càng cao, việc củng cố nền tảng tinh thần xã hội, xây dựng hệ giá trị và phát huy sức mạnh văn hóa dân tộc trở thành nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược. Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị tiếp tục khẳng định vai trò của văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, vừa là mục tiêu, vừa là động lực phát triển, đồng thời đề ra những định hướng, giải pháp quan trọng nhằm chấn hưng và phát triển văn hóa Việt Nam trong giai đoạn mới.

Khẳng định vị trí của văn hóa trong chiến lược phát triển đất nước

Trong tiến trình đổi mới và hội nhập, Đảng ta luôn nhất quán quan điểm đặt văn hóa ngang tầm với kinh tế, chính trị, xã hội. Nghị quyết số 80-NQ/TW tiếp tục nhấn mạnh: phát triển văn hóa phải bảo đảm gắn kết chặt chẽ giữa tăng trưởng kinh tế với phát triển con người; giữa hội nhập quốc tế với giữ gìn, phát huy bản sắc dân tộc; giữa hiện đại hóa với bảo tồn và phát huy các giá trị truyền thống tốt đẹp.

Trong điều kiện chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, các hoạt động sáng tạo, phổ biến và tiếp nhận sản phẩm văn hóa ngày càng gắn với môi trường mạng. Vì vậy, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, an toàn trên không gian mạng; nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, trách nhiệm xã hội trong hoạt động văn hóa là yêu cầu cấp thiết.

Phát triển công nghiệp văn hóa theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại

Một nội dung quan trọng của Nghị quyết là định hướng phát triển các ngành công nghiệp văn hóa theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại, phù hợp với cơ chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và xu thế hội nhập quốc tế.

Nghị quyết yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng khoa học – công nghệ, chuyển đổi số trong sáng tạo, sản xuất, phân phối và quảng bá sản phẩm văn hóa; từng bước hình thành thị trường văn hóa lành mạnh; tạo điều kiện thuận lợi để các tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động văn hóa theo quy định của pháp luật. Đây là định hướng có ý nghĩa chiến lược, góp phần phát huy tiềm năng, lợi thế văn hóa của đất nước, đồng thời nâng cao giá trị gia tăng của sản phẩm văn hóa Việt Nam.

Xây dựng hệ giá trị quốc gia và con người Việt Nam thời kỳ mới

Nghị quyết đặc biệt nhấn mạnh nhiệm vụ xây dựng hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa và chuẩn mực con người Việt Nam trong thời kỳ mới. Trong bối cảnh kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế, việc bồi đắp, lan tỏa các giá trị cốt lõi như yêu nước, nhân ái, nghĩa tình, trung thực, đoàn kết, trách nhiệm, sáng tạo có ý nghĩa định hướng lâu dài.

Xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện, có bản lĩnh chính trị vững vàng, tri thức, kỹ năng và ý thức công dân là yếu tố quyết định bảo đảm sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước.

Tổ chức thực hiện đồng bộ, gắn với trách nhiệm của địa phương

Để Nghị quyết số 80-NQ/TW đi vào cuộc sống, các cấp ủy, chính quyền, cơ quan, đơn vị cần quán triệt đầy đủ nội dung, xây dựng chương trình, kế hoạch thực hiện cụ thể, sát với chức năng, nhiệm vụ và điều kiện thực tiễn.

Ở cấp địa phương, việc phát triển văn hóa cần được lồng ghép trong quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội; chú trọng xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh ở cơ sở; phát huy giá trị di sản văn hóa; nâng cao chất lượng các phong trào xây dựng đời sống văn hóa; tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục, tạo sự thống nhất trong nhận thức và hành động của cán bộ, đảng viên và Nhân dân.

Củng cố nền tảng tinh thần, tạo động lực cho giai đoạn phát triển mới

Phát triển văn hóa là nhiệm vụ chiến lược, lâu dài, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị và sự tham gia tích cực của toàn xã hội. Nghị quyết số 80-NQ/TW là cơ sở quan trọng để tiếp tục hoàn thiện thể chế, cơ chế, chính sách; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về văn hóa.

Với sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý thống nhất của Nhà nước và sự đồng thuận của Nhân dân, việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị sẽ góp phần củng cố nền tảng tinh thần xã hội, phát huy sức mạnh văn hóa và con người Việt Nam, tạo động lực quan trọng cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn phát triển mới.

Đinh Thị Trúc Ngân